terug
Live Electronic Musical Interfaces:
Operatie Keyboard
Dave Krooshof
index/home
Op apparatuur moet je neerkijken. Het is ervoor gemaakt om te doen wat jij wil. Als het daar niet voor geschikt is, moet je het aanpassen. De meeste muzikanten kijken juist tegen hun spullen op. Ze nemen het daarom voor lief dat hun synthesizer geweldig klinkt, maar alleen bespeelbaar is via zoín oersaai standaardtoetsenbord. Dat is raar, want muzikale expressie komt juist uit bijzondere handelingen. Denk aan het strijken op een viool, of aan de lipspanning bij het blazen op een saxofoon. Het wordt tijd dat er instrumenten worden gemaakt die specialer zijn dan die toetsenborden. Instrumenten die zijn aangepast aan de manier waarop jij wilt bewegen.

Elektronische acts zien er vaak raar uit. De muzikanten draaien aan knoppen die een onduidelijk effect hebben. Ze zijn druk bezig terwijl je geen verandering hoort en als ze alle knoppen loslaten, kan ineens de hel losbarsten. Dat ziet er vaak niet echt live uit. 
Alle knoppen op keybords, synthesizers en mengtafels zien er eigenlijk hetzelfde uit. Ze betekenen ook vaak het zelfde. Linksom is hoger, rechtsom is lager. Wat er hoger of lager wordt maakt niets uit: volume, filters, toonhoogte, het kan alles zijn. Die knoppen zijn eigenlijk niet gemaakt voor muzikanten, maar voor techneuten.
De techneuten die onze keybords maakten, wilden het vooral duidelijk maken voor techneuten. Maar als je muzikant bent en met je elektronische muziek op het podium wilt staan, is er eigenlijk geen enkele reden om dat met zoín techneuten-keyboard te doen. Je kunt namelijk elk object van schakelaars en regelaars voorzien en er je eigen instrument van maken.

Het is niet zo moeilijk om iets te bouwen wat speciaal voor jouw eigen spel geschikt is. Het gaat er hieronder niet om wàt je moet bouwen maar om hoe je jouw object vervolgens aan de midiwereld hangt (de wereld van samplers, synthesizers en computers), zodat je jouw synthesizer net zo bijzonder kunt bespelen als hij klinkt. 

Op Lowlands 1998 was een act van Five Angry Men die aan bungytouwen hingen te bungelen en zo klokgelui-samples aanstuurden. Wat zij deden was Tech-gezien simpel: Boven in de stellage waaraan die touwen hingen, zaten schakelaars vast die aangingen als je aan een koordje trok. Dat koordje zat zo aan het bungytouw vastgemaakt, dat de schakelaar aan ging als  ze aan het touw gingen hangen.

Nu heb je dus schakelaars, maar nog geen midi. Voor een paar zonnebloemen koop je al een simpel toestenbord dat geen geluid maar alleen midi naar buiten poept. Dus als je jouw schakelaars aan zoín keyboard weet te verbinden, kun je met jouw schakelaars alles  aansturen, wat midi-in heeft.
De schakelaars van de Five Angry Men waren elk verbonden aan een toets van zoín keyboard. Toetsen zijn niets anders dan schakelaars. Aan die schakelaars kun je twee draden solderen. Als je tussen die twee draden een andere schakelaar zet, kun je met die schakelaar een midi-signaal geven. Zo simpel is het.

Wat ook fijn is, maar iets lastiger te verbouwen, zijn de pitch- en modulatiewielen. Daar zitten natuurlijk geen schakelaars onder, maar draaiweerstanden. In dit geval moet je de draden die naar het originele wiel lopen, losmaken en aan  een andere schuif of draaiweerstand hangen die in je zelfgemaakte instrument zit. Kijk in het keyboard naar de waarde die op de originele regelaars staan. Koop regelaars van dezelfde waarde.
Deze regelaars kun je overal in zetten. Te denken valt aan een gigantische joystick (leuk voor die lome glissando jungle bassen), een schommel, voor mijn part maak je iets in een rubber badeend. De hele wereld is vol schakelaars en regelaars te plakken en zo wordt alles wat je aanraakt een instrument.

Het enige wat je nodig hebt, is een goed idee voor iets dat je op het podium wilt zetten. De techniek is iets dat je gewoon even moet aanpassen aan jouw ding. Dat is een tijdrovende bezigheid, maar helemaal niet zo moeilijk. 
Het enige punt is eigenlijk dat je alles van meet af aan super degelijk moet maken. Voor de degelijkheid en veranderbaarheid, zou je onder elke toets een minijackje kunnen monteren. Dan kun je je schakelaars aan elke toets prikken en blijft je keyboard heel. Voor de draairegelaars pak je een stereo jackje. Gebruik liefst ëafgeschermde kabelí. Een kleine multimeter om kortsluitinkjes of losse contactjes op te sporen is een must.
 

Synthesizerfabrikanten hebben altijd beweerd dat je ëelkí geluid of ëoneindig veelí geluiden uit hun apparaten kunt halen. De schroevendraaier en de soldeerbout maken het mogelijk om dat geluid met elk ding, jouw eigen ding aan te sturen. Dus fuck de techneuten-keyboards en maak er iets moois van.

______________________________________________________
Dave <email Dave Krooshof>      Zie ook: 'Vingers in de Electronica'
______________________________________________________
Alle teksten, tekeningen en geluiden op deze site zijn van de hand van D.D. Krooshof.
Alle rechten voorbehouden.    Vermeningvuldiging  en  verspreiding  mag  uitsluitend
met  toestemming.                                                                                                    index / home
                                                                         terug


 

top of this page
index of this site
inhoudsopgave
weblog
www.dendriet.nl
email dave